Bóng tối trong ngục thất Hải Dương vào đêm muộn ngày thứ nhất của thử thách ba ngày dường như đặc quánh lại, lạnh lẽo và tàn nhẫn hơn bất kỳ nơi nào trên thế gian này. Gió bấc rít gào qua khe cửa hẹp sát trần đá, mang theo hơi ẩm buốt giá từ sông Thái Bình thổi vào, khiến những cọng rơm mục dưới thân Lê Khắc Khiêm run rẩy xao động. Trên nền đá rêu phong nhớp nháp, Khiêm nằm co quắp, hai cổ chân bị xích sắt khóa chặt vào chiếc cùm sắt đóng sâu vào vách đá. Mỗi hơi thở của anh phả ra làn sương trắng mờ, hòa vào mùi ẩm mốc của đất cát và mùi máu tanh từ vết roi da trâu chưa được băng bó trên bả vai.

Cơn đau từ vai truyền xuống sống lưng rát bỏng, nhức nhối đến tận xương tủy mỗi khi anh cựa mình. Các đầu ngón tay của Khiêm, vốn dĩ sưng đỏ và tê buốt sau trận tra tấn bằng kẹp gỗ nghiến của Đội trưởng Đinh lúc chập tối, giờ đây dường như không còn cảm giác. Anh cố gắng cử động từng ngón tay, cảm nhận sự thô ráp của nền cát ẩm dưới sàn ngục. Trong đầu anh, những con số thuế khóa của châu phủ vẫn quay cuồng, nhảy múa như những bóng ma. Mười vạn lạng bạc ròng tiêu chuẩn thâm hụt. Phép nhân khống của Lại ty Lê Văn Quý. Mật độ thuyền vận tải sáu ngàn lượt tại bến Bình Than. Tất cả những dữ liệu ấy là chiếc phao cứu sinh duy nhất giúp anh giữ vững lý trí giữa ranh giới sinh tử, nhưng lúc này, anh hoàn toàn trống rỗng. Anh không có sổ sách gốc, không có bàn tính, không có bất kỳ thứ gì để bắt đầu kiểm toán thực tế.

Tiếng bước chân nặng nề, dồn dập vang lên từ phía hành lang ngoài ngục, cắt đứt sự tĩnh lặng rợn người. Tiếng xủng xoảng của chùm chìa khóa đồng lớn va vào nhau báo hiệu sự xuất hiện của cai ngục. Khiêm khẽ nhíu mày, nín thở quan sát.

Ánh đuốc dầu sở chập chờn rọi vào song sắt cửa ngục, kéo theo bóng dáng lùn mập, thô kệch của Cai ngục Bùi. Bộ binh phục cai ngục cáu bẩn mùi mồ hôi hôi thối của hắn xộc vào phòng giam trước cả khi hắn bước tới. Đi ngay sau hắn là Chị Ba Cháo, người phụ nữ nghèo ngoài ba mươi tuổi bán cháo hành ngoài cổng ngục, tay xách một chiếc rổ tre lớn, bên trong đựng một nồi đất nung bốc khói nghi ngút. Đi bên cạnh họ là Lão Tòng, cựu binh già gác ngục với dáng người gầy khòm, mắt lờ đờ vì nghiện rượu, tay xách một vò rượu đất nung đã vỡ miệng.

"Đứng lại!" Cai ngục Bùi quát lớn, giọng nói hách dịch vang lên trong hành lang hẹp. "Đêm hôm khuya khoắt thế này còn mang cháo hành vào đây làm gì? Sắc lệnh của khâm sai đại nhân đã ban xuống, cấm tuyệt đối bất kỳ ai tiếp tế hay tiếp cận phạm nhân! Chị không sợ bị khép tội thông đồng vượt ngục sao?"

Chị Ba Cháo mặt đầy tàn nhang khẽ run lên vì sợ hãi, nhưng bà vẫn cố giữ nụ cười phúc hậu, khúm núm cúi đầu: "Bẩm cai ngục đại nhân, hạ dân làm sao dám trái lệnh quan trên. Chỉ là... tiểu dân thấy Lê thư lại bị tra tấn dã man, gia cảnh lại bần hàn, cha hắn ngày xưa cũng từng có ơn cứu mạng gia đình hạ dân. Hạ dân chỉ mang chút cháo hành ấm bụng vào cho hắn ăn để có sức chờ ngày ra tòa, tuyệt đối không có ý đồ gì khác. Xin đại nhân thương tình, đây là chút tiền rượu của thương hội gửi biếu đại nhân..."

Nói rồi, Chị Ba Cháo lén lút dúi vào tay Cai ngục Bùi mấy đồng tiền xu rách cùng một mảnh bạc vụn nhỏ. Bùi nheo đôi mắt hí sưng húp, cân đo mảnh bạc trong lòng bàn tay, nét mặt dịu đi đôi chút nhưng vẫn đầy cảnh giác. Hắn bước tới gần chiếc rổ tre, hất hàm nói: "Bạc thì ta nhận, nhưng quy tắc là quy tắc. Tránh ra để ta kiểm tra!"

Cai ngục Bùi dùng đôi tay mập mạp bẩn thỉu giật lấy chiếc rổ tre, mở nắp nồi đất nung. Mùi cháo hành thơm nồng, ấm áp quyện cùng mùi gừng già cắt lát lập tức tỏa ra, xua đi phần nào cái lạnh giá ngột ngạt của phòng giam. Bùi không dừng lại ở đó, hắn lấy một đôi đũa tre lớn, thô bạo khuấy sâu vào tận đáy nồi cháo nung, sục sạo liên tục để tìm kiếm xem có giấu đoản đao hay chìa khóa ngục bên trong hay không. Tiếng đũa tre va vào thành nồi đất nung nghe lạch cạch đầy căng thẳng.

Khiêm nín thở nhìn chằm chằm vào chiếc rổ tre. Anh biết rõ, dưới đáy chiếc rổ tre kia, bên dưới lớp lót vải chàm nâng đỡ nồi đất nung, chính là Cuốn sổ thuế nát phủ Hải Dương mười năm trước – vật chứng cốt lõi chứa đựng bí mật huyết lệ của cha anh, do Thương hội Nam Giao ngầm thu thập từ kho tàng thư cũ kỹ. Nếu Cai ngục Bùi lật lớp vải chàm lên, tất cả sẽ tan thành mây khói, và cái chết của anh cùng những người giúp đỡ sẽ là điều không thể tránh khỏi.

Đúng lúc Cai ngục Bùi định nhấc nồi cháo ra để khám xét đáy rổ, Lão Tòng từ phía sau bất ngờ bước hụt chân. Gương mặt lão đỏ gay vì hơi rượu, bước đi loạng choạng như một gã say thực thụ. Lão đâm sầm vào người Cai ngục Bùi, khiến vò rượu đất nung trên tay lão tuột khỏi kẽ tay, rơi xuống đất vỡ tan tành.

"Xoảng!"

Rượu đế rẻ tiền văng tung tóe khắp vạt áo và đôi ủng da cáu bẩn của Cai ngục Bùi. Mùi rượu nồng nặc bốc lên át cả mùi cháo hành.

"Mẹ kiếp! Lão già chết tiệt kia!" Cai ngục Bùi nổi trận lôi đình, quay phắt người lại, giơ chân đạp mạnh vào bụng Lão Tòng khiến cựu binh già ngã nhào ra đất, rên rỉ đau đớn. "Lại say xỉn làm hỏng việc của ta! Ngươi có biết đôi ủng này ta mới mua bằng tiền đút lót của Lại ty Quý không hả?"

Trong khoảnh khắc hỗn loạn kéo dài chưa đầy mười nhịp thở ấy, Chị Ba Cháo nhanh như cắt lật ngược vạt vải chàm dưới đáy rổ tre, rút ra cuốn sổ sách cũ nát bọc gọn trong một mảnh vải chàm đen ẩm ướt, luồn nhanh qua khe song sắt cửa ngục, ném thẳng vào đống rơm mục sát cạnh Khiêm. Khiêm phản xạ cực nhanh bằng trí óc của một toán sư, dùng đôi chân đang bị xích sắt khóa chặt gạt đống rơm phủ kín lên cuốn sổ, không để lộ một góc giấy nào.

Cai ngục Bùi vẫn đang bận quát mắng Lão Tòng: "Cút ngay ra ngoài cho ta! Hôm nay ta phạt ngươi một tháng tiền rượu vì tội bất cẩn, làm bẩn hết binh phục của ta!"

Lão Tòng khúm núm bò dậy, ôm bụng giả vờ đau đớn, lầm lũi đi ra ngoài. Cai ngục Bùi quay lại, giật lấy bát cháo hành từ tay Chị Ba Cháo, múc một bát lớn rồi thô bạo đẩy qua khe cửa ngục xuống nền đất: "Ăn mau đi! Rồi xéo ra ngoài, không được lảng vảng ở đây nữa!"

Chị Ba Cháo cúi đầu cảm ơn, lén nhìn Khiêm một cái đầy ẩn ý rồi vội vã xách rổ tre trống rỗng bước đi theo sau Cai ngục Bùi. Tiếng cửa sắt hành lang sập lại, bóng tối một lần nữa bao trùm lấy phòng giam, chỉ còn lại ánh sáng leo lét từ khe cửa hẹp trên cao rọi xuống nền đá ẩm.

Khiêm nghe tiếng bước chân của lính gác xa dần mới dám thở phào nhẹ nhõm. Anh kéo bát cháo hành nóng hổi lại gần, húp từng ngụm lớn. Vị cay nồng của gừng già và hành hoa, vị ngọt ấm của hạt gạo quê hương sưởi ấm lồng ngực đang lạnh giá của anh. Sức ấm lan tỏa đến tận các đầu ngón tay, giúp chúng bớt tê dại và dần hồi phục lại cảm giác dẻo dai. Anh biết mình không được phép kiệt sức, đêm nay là đêm đầu tiên của thử thách ba ngày đêm sinh tử.

Sau khi ăn sạch bát cháo, Khiêm dragging chiếc xích sắt nặng trịch, cẩn thận gạt đống rơm mục ra để lấy Cuốn sổ thuế nát phủ Hải Dương. Cuốn sổ cũ kỹ bị rách nát nhiều góc, bìa da trâu đã mòn vẹt và loang lổ những vết ẩm mốc của thời gian. Trên các trang giấy bản Hải Dương mỏng manh, những nét mực tàu ghi chép các khoản thu thuế mười năm trước đã mờ nhạt, nhưng điều khiến tim Khiêm đập liên hồi chính là những vết máu khô màu nâu sẫm bám chặt trên rìa giấy – vết máu huyết lệ của cha anh, Lê Khắc Toàn, người đã chết oan uất trong chính căn ngục này.

Khiêm đưa cuốn sổ lên gần mắt dưới ánh sáng trăng mờ nhạt. Bằng trí nhớ ảnh chụp siêu phàm, anh nhận ra vết khâu gáy da trâu của cuốn sổ sách vận chuyển này có một đường chỉ thêu màu xanh lam khác lạ. Đường chỉ thêu này không phải là loại chỉ thô dùng để đóng sổ thông thường của nha môn, mà là loại chỉ tơ tằm màu xanh lam mà mẹ anh ngày xưa thường dùng để thêu hoa mai lên áo cho cha. Đây chính là ký hiệu bảo mật riêng của dòng họ Lê, một mật hiệu mà cha anh đã ngầm cài cắm trước khi bị bức tử.

Lồng ngực Khiêm phập phồng dữ dội. Mối căm hận và nỗi đau mất cha như ngọn lửa bùng cháy trong huyết quản, nhưng anh biết mình phải giữ cái đầu lạnh. Anh lén rút chiếc Trâm tre thô mộc cài tóc – kỷ vật duy nhất của người mẹ quá cố mà anh luôn giấu kín trong lớp lót áo vải thô – dùng đầu tre nhọn hoắt, tỉ mỉ và khéo léo gẩy từng sợi chỉ thêu màu xanh lam ở gáy sổ sách.

Đôi bàn tay anh run lên vì xúc động nhưng các ngón tay vẫn di chuyển cực kỳ chuẩn xác, không làm rách một sợi xơ giấy bản nào. Sau khi gẩy sạch đường chỉ xanh, Khiêm nhẹ nhàng tách lớp da trâu bọc gáy sổ ra. Bên trong khoảng trống rỗng ruột của gáy sổ da trâu kiên cố, hiện ra một mảnh giấy bản Hải Dương mỏng dính, được cuộn chặt lại như một điếu thuốc nhỏ.

Khiêm cẩn thận mở cuộn giấy ra. Nét chữ quen thuộc của cha anh hiện lên dưới ánh trăng mờ, nhưng không phải viết bằng mực tàu đen thông thường, mà viết bằng thứ mực huyết màu đỏ thẫm đã khô khốc – huyết thư của Lê Khắc Toàn.

*"Khiêm nhi..."*

Nước mắt Khiêm chực trào ra khi đọc hai chữ đầu tiên, nhưng anh cắn chặt môi, nuốt ngược nước mắt vào trong để tiếp tục đọc những dòng chữ huyết lệ của cha:

*"Khi con đọc được những dòng chữ này, có lẽ ta đã không còn trên thế gian. Ta bị vu oan tham ô mười vạn lạng bạc thuế khóa của châu phủ Hải Dương, nhưng sự thật không phải như vậy. Mười vạn lạng bạc ròng tiêu chuẩn kia không hề bị mất đi do hao hụt thiên tai đê điều hay vận chuyển đường sông như quan tri phủ Trần Hữu Dũng khai báo. Đó là một phép nhân khống hoàn hảo được tạo ra trên sổ sách kế toán kép của nha môn.*

*Ta đã âm thầm điều tra và phát hiện ra toàn bộ số bạc thâm hụt thuế thực chất đã được hợp thức hóa qua hệ thống sổ sách đen, rồi được vận chuyển đều đặn về kinh thành Thăng Long, chảy thẳng vào phủ đệ của Tể tướng Trịnh Quốc Toàn để tài trợ cho các thế lực bảo thủ triều đình. Kẻ thù của gia tộc chúng ta không chỉ là một quan tri phủ tham lam địa phương, mà là một mạng lưới lũng đoạn khổng lồ tại Bộ Hộ trung ương, đứng đầu là vị Tể tướng nắm giữ thiên mệnh.*

*Trần Hữu Dũng chỉ là một quân cờ nhỏ trong tay chúng. Hắn sẽ tìm mọi cách diệt khẩu ta và con để bảo vệ bí mật này. Con đường sống duy nhất của con là phải dùng toán học thực chứng để vạch trần phép nhân khống của chúng trước mặt khâm sai triều đình. Hãy tìm kiếm sự thật từ lượng tiêu thụ nhu yếu phẩm thực tế ngoài chợ và diện tích đất đai bãi bồi sông Kinh Thầy... Hãy giữ lòng thanh sạch, dùng tri thức cứu vớt vạn dân nghèo khỏi ách sưu thuế tàn bạo này..."*

Bức mật thư huyết lệ kết thúc bằng một dấu vân tay đẫm máu của cha anh. Chân tướng cái chết của Lê Khắc Toàn đã được phơi bày hoàn toàn. Cha anh không hề tự sát vì tội lỗi, ông bị bức tử vì đã chạm đến tử huyệt tài chính đen của phe cánh Tể tướng tại kinh thành Thăng Long.

Khiêm nắm chặt bức huyết thư trong lòng bàn tay, những sợi gân xanh nổi lên cuồn cuộn trên cánh tay gầy gò. Nỗi đau đớn tột cùng hóa thành một ý chí cải cách kiên định và quyết tâm phục thù dâng cao chưa từng có. Kẻ thù thực sự của anh là Tể tướng Trịnh Quốc Toàn – người đàn ông quyền lực tối cao đang lũng đoạn cả một vương triều phong kiến thối nát từ tận gốc rễ.

Nhưng làm thế nào để chứng minh được phép nhân khống mười vạn lạng bạc kia khi trong tay anh lúc này chỉ có một bức huyết thư tố cáo không có số liệu kiểm toán cụ thể? Thời gian của đêm thứ nhất đang trôi qua nhanh chóng, cái lạnh buốt của hầm ngục đang dâng lên, và Khiêm nhận ra mình cần ánh sáng, cần cát mịn và bàn tính để bắt đầu cuộc marathon tính toán khổng lồ nhằm phục dựng lại dòng tiền lậu trước khi bình minh ngày thứ ba ló rạng.