Tiếng rầm rập của đất đá đổ sập từ đỉnh Thiên Đao vọng lại như tiếng sấm rền đánh thẳng vào màng nhĩ của hàng vạn con người đang dồn ứ ở đầu cầu treo Phong Khê. Đêm tối biên cương không có ánh trăng, chỉ có màn sương độc vàng xám cuồn cuộn dâng lên từ lòng vực sâu vạn trượng, phản chiếu thứ ánh sáng lập lòe, ma quái từ những ngọn đuốc tẩm dầu hỏa của lính tuần tiễu. Gió thung lũng rít lên từng cơn lạnh buốt, mang theo mùi khét nghẹt của khí lưu huỳnh loãng và bụi đá dăm bay mù mịt.

Dưới chân Hoài Nam, nhịp cầu số 1 vừa được gia cố bằng sợi cáp gai tuyết bện đối xứng tám sợi vẫn đang chao đảo nhẹ. Lớp sáp ong rừng Phong Khê tẩm dầu thông đá màu nâu đỏ lấp lánh trên thân cáp tỏa ra mùi nhựa thông hăng nồng, mạnh mẽ át đi phần nào mùi trứng thối chết chóc của sương độc. Nhịp cầu giờ đây đã vững vàng hơn, đủ sức gánh chịu tải trọng của năm trăm người cùng lúc. Thế nhưng, đường sống của hàng ngàn cư dân Phong Khê lại bị chặn đứng ngay tại bệ đá Tháp neo số 1 bờ mới.

Một hàng rào chắn bằng những thân gỗ sồi già đóng đinh sắt thô bạo được dựng lên ngang lối ra duy nhất của cầu. Đứng sau hàng rào chắn là Đội trưởng tuần tra Vương Bá. Gã quan binh béo phệ khoác trên mình bộ giáp sắt sáng bóng có thêu hình hổ hách dịch, tay đeo găng da trâu sang trọng, tay kia đang tì lên chuôi thanh kiếm lệnh mạ vàng khắc ấn ký của tổng đốc biên cương. Bên cạnh hắn, gã đồ tể tham lam Lôi Hổ đang nở một nụ cười tàn nhẫn, bắp tay vạm vỡ quấn băng vải trắng dính máu giắt chặt thanh đại đao khía răng cưa bên hông. Hàng chục lính tuần tiễu biên phòng giàn trận địa phòng thủ bằng khiên sắt và giáo dài, lưỡi giáo nhọn hoắt chĩa thẳng vào lồng ngực của những người dân nghèo khổ đang đứng đầu hàng di tản.

"Tất cả lùi lại!" Giọng nói hách dịch của Vương Bá vang lên, lạnh lùng và tàn nhẫn qua khe hở của chiếc mũ giáp sắt. "Toàn bộ dân tị nạn muốn bước chân lên đất bờ mới, bắt buộc phải nộp 'thuế di tản' mười đồng bạc mỗi người! Kẻ nào không có tiền, hoặc mang theo rương hòm cồng kềnh quá tải trọng quy định, lính tuần tiễu sẽ trục xuất lập tức quay lại bờ cũ!"

Tiếng khóc than, phẫn nộ bùng lên dữ dội trong đám đông dân nghèo. Họ đã mất sạch nhà cửa, của cải sau trận động đất đầu tiên, giờ đây chỉ còn lại mạng sống và những gùi hành lý rách nát trên lưng. Mười đồng bạc đối với một gia đình phu mỏ hay thợ bện nghèo là cả một gia tài mà họ không bao giờ có được lúc này.

"Quan lớn làm ơn làm phước!" Một cụ già tóc bạc phơ quỳ sụp xuống trước hàng rào chắn, hai bàn tay gầy guộc run rẩy bám lấy chân gỗ sồi. "Nhà tôi đã bị đá lở đè sập hoàn toàn, đứa cháu nhỏ này vừa được cứu sống từ cõi chết. Chúng tôi không còn một đồng bạc nào cả. Xin quan lớn cho chúng tôi qua cầu, nếu không đất đá trên núi dội xuống sẽ chôn vùi tất cả mất!"

"Cút ra!" Một gã lính tuần tiễu lạnh lùng vung chiếc roi da dài quất mạnh xuống vai cụ già, khiến cụ ngã nhào trên nền đá vôi xám. Tiếng khóc thét của đứa trẻ trên tay cụ vang lên xé lòng giữa tiếng bão rít.

Chứng kiến cảnh tượng tàn bạo đó, lồng ngực Hoài Nam phập phồng dữ dội. Khớp vai phải của anh nhói lên một cơn đau xé thịt, xương bả vai bị lệch và rách cơ âm ỉ rỉ máu bên trong lớp áo vải thô nâu sờn rách. Khuỷu tay cụt bên trái bọc da hươu dầy rách nát, máu đỏ tươi vẫn đang tuôn xối xả dọc thân chiếc móc sắt rỉ sét dính bết vào chốt nêm đồng thau dẻo. Khóe miệng anh khô khốc, rớm vệt máu bầm do cú cắn chặt dây gai kéo tải suốt hai giờ làm việc cực hạn dưới sương độc. Thể lực của anh đã chạm ngưỡng kiệt quệ hoàn toàn, nhưng ý chí kiên nghị trong đôi mắt đen vẫn sáng quắc như lửa lò rèn.

Anh dùng bàn tay phải run rẩy đỡ lấy bả vai phải bị chấn thương, nén đau bước lên phía trước vách đá Tháp 1. Chiếc búa gõ cáp sừng tê giác giắt bên hông thắt lưng da trâu va đập nhẹ vào đai bảo hộ phát ra tiếng kêu trầm đục.

"Vương Bá!" Hoài Nam hét lớn, giọng nói khản đặc vì hơi axit nhưng đanh thép vang vọng qua vực sâu. "Móng tháp neo số 1 này đã được gia cố vững chắc, sợi cáp gai tuyết này là do chính tay dân làng Phong Khê bện ra và đóng nêm cố định. Đây là cây cầu dân sinh của thị trấn biên thùy, các người lấy tư cách gì để phong tỏa và thu thuế di tản cắt cổ của dân nghèo?"

Vương Bá nheo đôi mắt hí ti hí nhìn Hoài Nam, gương mặt đầy thịt mỡ lộ ra vẻ khinh bỉ tột cùng. Hắn tiến sát hàng rào chắn gỗ, chỉ thanh kiếm lệnh mạ vàng vào mặt anh:

"Kẻ tàn phế gàn dở kia! Mày lấy tư cách gì để chất vấn tao? Tao là Đội trưởng tuần tra biên phòng Phong Khê, thực thi mệnh lệnh hành chính của Tổng đốc biên cương Triệu Nghị! Toàn bộ hệ thống cầu treo cổ đại này, từ móng đá đến xích neo, đều là tài sản quân sự của triều đình. Tao ban lệnh thu thuế để bảo trì cầu và kiểm soát tải trọng an toàn. Kẻ nào dám cản trở, tao sẽ khép vào tội phản loạn biên phòng, chém đầu tại chỗ!"

Lôi Hổ đứng bên cạnh cười lớn, tay gã đặt lên chuôi đại đao khía răng cưa: "Vương quan lớn nói đúng lắm! Thằng cụt kia, mày bện được mấy sợi dây gai rách thì tưởng mình là tổng công trình sư chắc? Không có lính tuần phòng bảo vệ, lũ dân đen tụi mày vừa qua cầu đã bị băng cướp Thiết Lang xé xác rồi! Khôn hồn thì bảo tụi nó nộp tiền vàng ra, nếu không thì cứ đứng đó mà chờ đá núi chôn sống!"

Giữa lúc dòng người hoang mang tột độ, thương nhân nhân từ Thẩm Vạn bước ra từ đám đông. Gương mặt béo tốt của ông đầm đìa mồ hôi, bộ áo gấm chàm cũ bám đầy bụi đá xám. Ông vội vàng lách qua hàng rào chắn, cúi đầu khúm núm trước Vương Bá, tay run rẩy dâng lên một túi vải nhỏ dầy cộp:

"Vương quan lớn bớt giận! Tôi là Thẩm Vạn, chủ thương gia vận tải biên cương đây. Trong túi này là năm mươi đồng bạc trắng thượng hạng, xin quan lớn nhận cho. Đây là tiền thuế di tản trước cho gia đình tôi và mười phu thồ hàng mang theo rương hành lý nhỏ. Xin quan lớn mở rào cho chúng tôi qua trước, đất đá lở trên núi đã dội sát Ngõ Thợ Bện rồi!"

Vương Bá liếc nhìn túi bạc, giật lấy rồi mở ra kiểm tra. Nhưng thay vì mở rào, gã quan binh tham lam lại dùng chân đá văng túi bạc xuống đất, khiến những đồng bạc trắng văng tung tóe trên nền đá vôi xám:

"Năm mươi đồng bạc trắng? Thẩm Vạn, mày coi khinh tao chắc? Mày mang theo ba xe thồ hàng hóa đồng đỏ phế liệu nặng hàng tạ, vi phạm nghiêm trọng 'Quy tắc phân bổ tải trọng di tản' của cầu treo Phong Khê! Muốn mang xe hàng qua cầu, thuế của mày là năm mươi đồng vàng! Không có vàng thì bỏ xe hàng lại, bằng không tao sẽ cho lính chặt đứt xích neo phụ ngay lập tức!"

Thẩm Vạn bàng hoàng quỳ sụp xuống đất, vội vàng nhặt lại từng đồng bạc trắng rơi vãi, giọng nghẹn ngào: "Năm mươi đồng vàng... Trời đất ơi, tôi lấy đâu ra vàng lúc này chứ! Toàn bộ vốn liếng của tôi đều nằm trong ba xe hàng đồng đỏ đó rồi!"

Hoài Nam nhìn túi bạc bị đá văng, rồi nhìn vào đôi mắt đầy lòng tham vô đáy của Vương Bá. Anh hiểu rằng, nếu không triệt hạ tính hợp pháp của chốt chặn này, Vương Bá sẽ không bao giờ thông đường di tản, và hàng ngàn người dân Phong Khê sẽ chết thảm dưới đống đổ nát sạt lở núi.

Anh hít một hơi thật sâu, nén cơn đau dữ dội ở khớp vai phải. Anh đưa bàn tay phải vào trong lớp áo khoác da cá chống sương độc, chạm vào mảnh kíp nổ đồng thau triều đình mà anh nhặt được tại chân dốc sạt lở sáng nay. Kim loại lạnh buốt bám bụi cát như tiếp thêm sức mạnh cho anh. Hoài Nam bước lên một bước dài, đứng đối diện trực diện với Vương Bá, chỉ cách thanh kiếm lệnh mạ vàng chưa đầy hai gang tay.

"Vương Bá," Hoài Nam lạnh lùng nói, giọng nói nhỏ nhưng rõ ràng, khiến đám đông dân làng bỗng chốc tĩnh lặng lắng nghe. "Ngươi luôn miệng nói thực thi mệnh lệnh của Tổng đốc Triệu Nghị để bảo vệ biên thùy. Vậy ngươi có dám giải thích cho toàn bộ dân làng Phong Khê biết, tại sao sườn núi phía Bắc vốn vững chắc trăm năm qua, nay lại đột ngột nứt toác sạt lở núi dốc Thiên Đao?"

Vương Bá khựng lại, đôi mắt hí nheo chặt, lộ ra vẻ cảnh giác: "Địa chấn là thiên tai tự nhiên trăm năm có một! Triều đình làm sao quản được trời đất? Mày hỏi câu gàn dở đó làm gì?"

"Thiên tai tự nhiên sao?" Hoài Nam cười lạnh, khóe miệng rỉ máu đỏ tươi khẽ nhếch lên đầy mỉa mai. Anh rút mạnh tay phải ra khỏi áo khoác, giơ cao một vật bằng đồng thau dính cát đất trước ánh đuốc sáng rực của lính tuần tiễu. "Vậy đây là cái gì? Ngươi có nhận ra ấn ký dập nổi trên mảnh đồng này không?"

Vương Bá nhìn chằm chằm vào vật trên tay Hoài Nam. Sắc mặt gã quan binh béo phệ bỗng chốc biến đổi từ hách dịch sang tái mét, mồ hôi hột bắt đầu rỉ ra dọc theo thái dương.

Đó là một mảnh kíp nổ đồng thau có khắc dấu hiệu Bộ Công triều đình và ấn ký riêng của Quân đoàn Biên Phòng dưới quyền Tổng đốc Triệu Nghị.

"Đây là mảnh kíp nổ dùng để phá đá khai mỏ," Hoài Nam dõng dạc tuyên bố, giọng nói vang dội như búa gõ vào đá vôi. "Tôi nhặt được nó ngay tại vết nứt địa chất khổng lồ dưới chân dốc sạt lở. Trận sạt lở núi Thiên Đao thực chất không phải thiên tai tự nhiên! Nó là hậu quả của hoạt động nổ mìn khai thác quặng phốt pho lậu quy mô lớn của Tổng đốc Triệu Nghị ngầm dưới lòng đất suốt hai năm qua, gây rỗng chân đế địa chất của toàn bộ thị trấn Phong Khê!"

Tiếng xôn xao bùng lên dữ dội trong đám đông dân làng. Họ bắt đầu nhìn nhau, những lời bàn tán, nghi ngờ tích tụ bấy lâu nay bỗng chốc tìm được lời giải đáp.

"Mày... mày ngậm máu phun người!" Vương Bá run rẩy quát lớn, gã vội vàng vung kiếm lệnh định gạt phắt mảnh kíp nổ trên tay Hoài Nam. "Đây là phế liệu quân sự cũ rơi vãi! Mày dám bịa đặt tội danh cho Tổng đốc để kích động dân loạn! Lính tuần phòng đâu! Áp sát bắt giữ tên phản loạn tàn phế này cho tao! Chém đầu tại chỗ!"

Toán lính tuần tiễu biên phòng nghe lệnh, hơi dao động dậm chân tiến lên, những chiếc khiên sắt va đập vào nhau kêu 'xoảng xoảng'. Nhưng ngay trước khi lưỡi giáo của chúng chạm vào người Hoài Nam, một bóng người vạm vỡ, mặc giáp da sờn rách bước ra chặn ngay trước mặt anh.

Đó là Trương Thiết, cựu tiểu đội trưởng biên phòng, người chỉ huy Đội tự vệ lâm thời Phong Khê. Phía sau anh, hàng chục thợ săn vách đá và thanh niên khỏe mạnh cầm khiên gỗ sồi đá và giáo mác tự chế giàn trận địa phòng thủ vững chắc, che chắn hoàn toàn cho Hoài Nam.

"Vương Bá! Ai cho phép ngươi ra lệnh giết người bịt đầu mối?" Trương Thiết lạnh lùng quát lớn, thanh đao biên phòng rỉ sét một nửa trong tay anh chỉ thẳng vào mặt gã đội trưởng cũ. "Chúng ta đều là binh lính triều đình, nhiệm vụ là bảo vệ biên cương và dân chúng, chứ không phải làm tay sai cho quân ăn cắp quặng lậu để giết hại đồng bào!"

"Trương Thiết! Ngươi dám làm phản sao?" Vương Bá điên cuồng hét lên. "Ngươi đã bị sa thải khỏi quân ngũ, dám chống lại kiếm lệnh của Tổng đốc!"

"Tôi không làm phản! Người làm phản chính là các người!" Trương Thiết vung tay trái, vứt mạnh một cuốn sổ sách bọc da bò dầy dính bết bụi than rỉ sét xuống bệ đá Tháp 1, ngay dưới chân Vương Bá. "Nhìn cho kỹ đi! Đội tự vệ của tôi vừa lục soát chốt gỗ chặn đầu cầu của Lôi Hổ, tịch thu được cuốn sổ sách kế toán lậu này!"

Cuốn sổ da bò mở ra, những trang giấy dính vết mực đen loang lổ hiển thị rõ ràng từng dòng chữ viết bằng chữ nôm biên thùy.

"Dân làng nghe đây!" Trương Thiết quay sang phía đám đông tị nạn, giọng nói oang oang dứt khoát. "Trong cuốn sổ này ghi chép rõ ràng: Toàn bộ số tiền thuế di tản thu được tại đầu cầu Phong Khê này từ trước đến nay, đều được chia chác theo tỷ lệ: Vương Bá năm mươi phần trăm, Lôi Hổ năm mươi phần trăm! Bọn chúng cấu kết với nhau lập chốt thu phí lộ cắt cổ, vắt kiệt những đồng bạc cuối cùng của người dân gặp nạn để chia nhau bỏ túi lậu!"

Một sự im lặng chết chóc bao trùm bệ đá Tháp 1 trong vòng một tích tắc. Rồi sau đó, cơn thịnh nộ tột cùng của hàng vạn dân nghèo bùng nổ như một vụ nổ mìn phá đá.

"Đồ quan tham ăn cướp!"

"Bọn chúng muốn dồn chúng ta vào đường chết để cướp của cải!"

"Đập tan hàng rào chắn! Đánh đuổi quân tham nhũng!"

Hàng ngàn người dân tị nạn nghèo khổ, những phu đá lực lưỡng bắp tay cuồn cuộn dính đầy bụi xám, những thợ bện cáp Ngõ Thợ Bện cầm búa rìu đẽo gỗ, đồng loạt tràn lên dốc đá. Họ không còn sợ hãi những lưỡi giáo nhọn hoắt của lính tuần tiễu nữa. Nỗi sợ hãi cái chết dưới đống đổ nát sạt lở núi sát sau lưng đã biến thành sức mạnh phẫn nộ vô song dồn ép họ tiến lên.

Đám đông phẫn nộ bao vây chặt chẽ quân lính tuần phòng. Những chiếc khiên sắt của binh lính bị đẩy lùi dồn dập trước sức ép khổng lồ của hàng ngàn cơ thể người nghèo khổ dồn ép. Lính tuần tiễu biên phòng bắt đầu run rẩy hoang mang. Họ cũng là con em của những gia đình nghèo biên cương, họ biết rõ trận sạt lở núi đang từ từ trượt xuống chôn vùi quê hương mình, và họ không muốn tiếp tục bảo vệ cho một gã đội trưởng tham nhũng tàn bạo.

Sự tự tin, hách dịch trên gương mặt đầy thịt mỡ của Vương Bá bỗng chốc biến mất hoàn toàn. Gã quan binh béo phệ lùi dần về phía sau hàng rào chắn gỗ sồi, mồ hôi hột chảy ròng ròng trên cổ áo giáp sắt, làm ướt sũng cả lớp găng da trâu sang trọng. Gã nhìn thấy hàng vạn ánh mắt căm phẫn, đỏ lựng sát khí đang khóa chặt vào mình.

"Lùi lại... Tất cả lùi lại cho tao!" Vương Bá điên cuồng hét lên, giọng nói run rẩy bạt đi trong tiếng gió bão rít gào. Gã vội vàng rút thanh kiếm lệnh mạ vàng ra khỏi vỏ, lưỡi kiếm lấp loáng ánh đuốc đỏ rực chỉ thẳng vào đám đông đang áp sát. "Tao là quan triều đình! Đứa nào dám bước qua hàng rào chắn, tao sẽ ra lệnh bắn hỏa tiễn thiêu rụi cả cây cầu treo này! Tất cả sẽ cùng chết chìm dưới vực sương độc!"

Thanh kiếm lệnh vung lên gầm rú, lính tuần tiễu biên phòng run rẩy tuốt kiếm lệnh, sẵn sàng dùng vũ lực đẫm máu đàn áp đám đông nghèo khổ đang bị dồn vào đường cùng.

Thế trận giương cung bạt kiếm căng thẳng tột độ bùng nổ ngay đầu cầu Phong Khê, ranh giới giữa sự sống và cái chết chỉ còn treo leo trên một sợi cáp mỏng manh.