Đêm Bình Dương không có ngôi sao nào lọt qua nổi màn sương quang hóa xám ngoét. Bầu không khí nóng hầm hập của vùng ven công nghiệp Bến Cát nồng nặc mùi lưu huỳnh dioxide và hơi dung môi hữu cơ bay lơ lửng, thứ mùi mà bất kỳ người dân nào ở đây cũng phải học cách chung sống, nhưng đối với Nguyễn Hoàng Phong, nó là một bản cáo trạng không lời.

Phong đứng trên bục thép của Tổ máy xả thải số 3 thuộc Nhà máy Hóa chất Hoàng Gia. Tiếng gầm rú trầm đục từ các tuabin áp lực cao dưới lòng đất dội lên qua lòng bàn chân rát bỏng. Bộ đồ bảo hộ kỹ sư màu xanh thẫm của anh đã sờn rách ở bả vai, loang lổ những vệt dầu đen kịt. Đôi bàn tay mang găng cao su chịu dầu của anh siết chặt lấy lan can thép rỉ sét. Theo thói quen mỗi khi lòng đầy lo âu, ngón tay cái của anh lại vô thức xoay nhẹ chiếc nhẫn cưới bằng vàng ta trơn mòn trên ngón áp út trái. Kỷ vật duy nhất của Lê Thị Mai Chi, người vợ quá cố đã rời bỏ cha con anh ba năm trước.

"Phong! Anh lại đứng thẫn thờ ra đấy làm gì? Ca trực đêm nay phải hoàn thành chỉ tiêu chưng cất mẻ dung môi hữu cơ mới. Trần tổng đã nhắc nhở, bất kỳ sự chậm trễ nào cũng sẽ bị trừ vào quỹ phúc lợi cuối tháng."

Giọng nói lanh lảnh, đầy tính hách dịch vang lên sau lưng Phong. Anh không cần quay đầu cũng biết đó là Phan Thanh Hải, kỹ sư hóa chất đồng lứa, kẻ luôn tìm mọi cách để leo lên chiếc ghế kỹ sư trưởng mà Phong đang ngồi bằng cách nịnh bợ ban giám đốc. Hải bước tới, mái tóc chải chuốt mượt mà dưới ánh đèn huỳnh quang bảo vệ, tay cầm chiếc máy tính bảng chuyên dụng bóng loáng.

Phong khẽ thở dài, luồng khí nóng rát thông qua khứu giác nhạy bén của một cựu sĩ quan trinh sát hóa học lập tức phân tích ra những thành phần bất thường. Anh kéo chiếc khẩu trang hoạt tính xuống cằm, giọng trầm lặng nhưng đanh thép:

"Hải, cậu có ngửi thấy mùi gì không? Mùi ngọt sắc nhưng vô cùng gai mũi ở khu vực tháp chưng cất số 2. Đó là hơi benzene và các dẫn xuất clo hữu cơ. Chỉ số rò rỉ dung môi tại tháp chưng cất đang tăng nhẹ trên bảng điều khiển. Hệ thống lọc hấp phụ than hoạt tính của tổ máy số 3 đã bị bypass (đấu tắt) hoàn toàn rồi đúng không?"

Hải khựng lại một nhịp, đôi mắt sau cặp kính gọng mạ vàng lóe lên tia nhìn cảnh giác, nhưng gã nhanh chóng lấy lại vẻ mặt đắc ý, nhún vai:

"Anh Phong, anh lại nhạy cảm quá rồi. Hệ thống lọc vẫn vận hành theo đúng quy trình tự động PLC. Việc áp suất đường ống tăng nhẹ chỉ là do chênh lệch nhiệt độ ban đêm. Trần tổng đã chỉ đạo: ca trực đêm nay phải chạy hết công suất để kịp bàn giao lô hàng cho đối tác nước ngoài. Anh đừng có bới lông tìm vết để làm chậm tiến độ."

"Đây không phải là bới lông tìm vết!" Phong xoay người lại, dáng người rắn rỏi cao 1m78 của anh sừng sững như một bức tường đá trước mặt Hải. Ánh mắt anh sắc lạnh khiến gã kỹ sư hám lợi vô thức lùi lại nửa bước. "Với Trình độ 1: Nhận biết phổ thông về độc chất học, tôi khẳng định nồng độ benzene rò rỉ trong không khí tại xưởng lúc này đã vượt ngưỡng an toàn lao động ít nhất là ba lần. Nếu tiếp tục tăng áp suất nung mà không mở van hoàn lưu qua tháp lọc hấp phụ, nguy cơ quá nhiệt gây nổ bụi hóa chất hoặc rò rỉ khí độc diện rộng là hoàn toàn có thể xảy ra. Tôi yêu cầu giảm ngay 20% công suất lò nung để kiểm tra hệ thống van cơ học."

Hải hừ lạnh một tiếng, gõ mạnh ngón tay lên màn hình máy tính bảng, đưa ra một văn bản điện tử có đóng dấu đỏ của ban điều hành:

"Anh Phong, anh nên nhớ rõ thân phận của mình. Anh chỉ là kỹ sư trưởng vận hành, còn quyết định chỉ số sản lượng thuộc về ban giám đốc. Đây là lệnh điều động trực tiếp có chữ ký của Phó tổng giám đốc Trần Đắc. Nếu anh tự ý giảm công suất làm hỏng mẻ hóa chất này, khoản đền bù thiệt hại trị giá hàng tỷ đồng anh có gánh nổi không? Hay anh muốn mất đi công việc này, mất đi nguồn thu nhập duy nhất để trả chi phí chạy thận và lọc máu hàng tuần cho thằng con trai Nguyễn Hoàng Nam của anh ở bệnh viện?"

Câu nói của Hải như một nhát dao đâm thẳng vào tử huyệt của Phong. Ngón tay anh đông cứng trên chiếc nhẫn cưới. Gương mặt hốc hác của anh co rút lại dưới ánh đèn bảo vệ xám xịt. Con trai anh, bé Nam, mới 8 tuổi, nguồn sống duy nhất của anh sau khi Mai Chi qua đời, đang phải nằm trong phòng bệnh cách ly với cơ thể xanh xao, suy kiệt vì chứng suy thận cấp chưa rõ nguyên nhân. Mỗi tháng, chi phí y tế khổng lồ đè nặng lên vai Phong như một cỗ xe xích sắt. Nhà máy Hóa chất Hoàng Gia là nơi duy nhất trả cho anh mức lương đủ để duy trì hơi thở của con.

Sự im lặng cầu an. Ba năm trước, khi phát hiện những dấu hiệu rò rỉ nước thải đầu tiên, Phong đã chọn cách im lặng để nhận khoản tiền thưởng cuối năm chữa bệnh cho vợ. Và giờ đây, sự im lặng đó đang biến thành một cái thòng lọng siết chặt lấy cổ anh.

"Sao hả anh Phong?" Hải cười khẩy, chìa chiếc máy tính bảng ra trước mặt Phong. "Ký xác nhận biên bản vận hành an toàn ca trực đi. Đừng để Trần tổng phải phiền lòng."

Phong nhắm mắt lại, lồng ngực phập phồng đau nhức do hít phải khí thải độc hại tích tụ nhiều năm. Khi anh mở mắt ra, sự phản kháng mạnh mẽ của một người lính trinh sát năm xưa đã bị thay thế bằng vẻ cam chịu nhẫn nhịn tột cùng. Anh đón lấy chiếc bút cảm ứng, ký tên mình vào biên bản khống. Sự tự trọng nghề nghiệp và lương tri của anh bị chà đạp dưới gót giày của đồng tiền, nhưng anh không còn lựa chọn nào khác. Anh cần phải giữ lấy công việc này bằng mọi giá để cứu con.

"Tốt lắm. Anh cứ tiếp tục giám sát ca trực đi. Tôi đi báo cáo với Trần tổng." Hải hài lòng giật lại chiếc máy tính bảng, quay lưng bước đi, tiếng giày da gõ cồm cộp trên bậc thang thép nghe như những tiếng búa gõ vào lòng huyệt.

Phong đứng lại một mình giữa Tổ máy xả thải số 3 ngột ngạt. Anh rút chiếc điện thoại bọc vỏ thép cũ kỹ từ túi quần bảo hộ, mở màn hình nền. Bức ảnh bé Nam đang cười rạng rỡ, tay cầm hộp bút màu sáp vẽ bức tranh dòng sông Bé xanh mát hiện lên. Đôi mắt to tròn, ngây thơ của con trai là thứ duy nhất giữ cho Phong không gục ngã trước bóng tối của nhà máy này. Anh khẽ vuốt ve màn hình, thầm thì:

"Nam ơi, ráng đợi bố... Bố sẽ kiếm đủ tiền cứu con."

Đúng lúc đó, chiếc điện thoại trên tay Phong đột ngột rung lên bần bật. Số điện thoại hiển thị trên màn hình là của Thầy giáo Tô, giáo viên chủ nhiệm lớp 3A của Nam tại trường tiểu học Bến Cát. Một luồng điện lạnh toát chạy dọc sống lưng Phong. Bình thường, thầy Tô chỉ liên lạc vào cuối tuần, trừ khi có sự cố cực kỳ nghiêm trọng.

Phong lập tức bấm nút nghe, giọng run rẩy:

"Alo, tôi nghe đây thầy Tô! Nam có chuyện gì sao thầy?"

Đầu dây bên kia vang lên tiếng ồn ào hỗn loạn của còi xe cấp cứu và tiếng khóc rấm rứt của trẻ con. Giọng thầy giáo Tô nghẹn ngào, tràn ngập sự hoảng loạn:

"Anh Phong... Anh đến bệnh viện đa khoa Bến Cát ngay đi! Bé Nam... Nam vừa ngã gục ngay tại bàn học trong giờ vẽ tranh. Cậu bé bị lên cơn co giật dữ dội, sùi bọt mép và lịm đi. Khi tôi bế bé lên, hai bàn tay của Nam run rẩy liên tục, không thể cầm nổi cây bút vẽ..."

Đất trời dưới chân Phong như đổ sụp hoàn toàn. Tai anh ù đi, tiếng máy bơm gầm rú của tổ máy số 3 biến thành những tiếng rít chói tai xé rách màng nhĩ. Anh siết chặt chiếc điện thoại đến mức gân xanh nổi cuồn cuộn trên mu bàn tay trái, nơi vết sẹo bỏng cũ hình chữ Y co rút lại đau đớn.

"Tôi tới ngay! Thầy giữ cháu giùm tôi!" Phong hét lên vào điện thoại, không kịp kéo khẩu trang bảo hộ, lao thẳng xuống bậc thang thép, bỏ lại ca trực đêm, bỏ lại tất cả.

Nhưng giọng thầy giáo Tô ở đầu dây bên kia vẫn tiếp tục vang lên, mang theo một chân tướng đáng sợ hơn gấp vạn lần:

"Anh Phong ơi... Không chỉ có mình bé Nam đâu. Chiều nay, sau giờ ra chơi, đã có thêm bốn học sinh khác trong lớp cũng có triệu chứng run tay, rụng tóc bất thường và ngất xỉu sau khi uống nước từ giếng khoan của trường học... Nguồn nước... nguồn nước có độc anh Phong ơi!"